۹۵/۰۸/۰۳

مطابقت نهاد و فعل

در زبان فارسی قاعده بر این است که هرگاه نهاد جاندار باشد، فعل را متناسب با نهاد می‌آورند؛ یعنی اگر نهاد مفرد باشد، فعل مفرد و اگر نهاد جمع باشد، فعل جمع آورده می‌شود.
۹۵/۰۸/۰۸

قواعد املای ترکیبات (قسمت اول)

کلمه‌های مرکبی که الزاما پیوسته نوشته می شود: ۱_ کلمه‌های مرکبی که از ترکیب با پیشوند ساخته می‌شود همیشه جدا نوشته می‌شود ، مگر مرکب‌هایی که با پیشوندهای “به” ، “بی” و “هم” با رعایت […]
۹۵/۰۸/۱۰

قواعد املای ترکیبات (قسمت دوم)

کلمه های مرکبی که الزاما پیوسته نوشته می‌شود: ۵_ هرگاه کاهش یا افزایش واجی یا ابدال یا ادغام یا جابه جایی آوایی در داخل آنها روی داده باشد . مانند: “هشیار، ولنگاری، شاهسپرم، نستعلیق، سکنجبین“ […]
۹۵/۰۸/۱۹

قواعد املای ترکیبات (قسمت سوم)

کلمه‌های مرکبی که الزاما جدا نوشته می‌شوند. ۱_ ترکیب‌های اضافی شامل (موصوف و صفت، مضاف ومضاف الیه). مانند: دست کم، شورای عالی، حاصل ضرب، صرف نظر‏، سیب زمینی، آب میوه. ۲_ جزء دوم با “الف” […]
۹۵/۰۸/۲۱

مرحوم ابوالحسن نجفی و تحلیل جایگاه «را» در جملۀ فارسی

تحلیل مرحوم نجفی از جایگاه «را» در جمله‌ی فارسی نه بر پژوهش زبان‌شناسانه که بر ذوق فردی استوار بود. اکنون که آقای ابوالحسن نجفی، مترجم کوشا و خوش‌ذوق، و نویسنده‌ی کتاب بحث‌برانگیز «غلط ننویسیم» و […]
۹۵/۰۸/۲۶

زیر، ذیل

برخی از نویسندگان واژه ذیل یا ذیلا را خوش ندارند و به جای آن زیر به کار می‌برند. بعضی از ویراستاران به کار بردن کلمه زیر را به جای ذیل در جمله‌هایی چون «موارد مشخصی از این […]
۹۵/۰۸/۲۹

کاربرد حرف اضافه نامناسب، حذف حرف اضافه

حرف اضافه بر وابستگی متمم فعل به فعل یا جانشین فعل دلالت دارد. متمم فعل، اگر مفعول صریح باشد، حرف اضافه نمی‌خواهد. برای هر فعلی، حرف اضافه معینی مناسب است. برای بعضی از افعال، بیش […]
۹۵/۰۹/۰۳

ویرایش، ویراستار (احمد سمیعی)

دو لفظ ویرایش و ویراستار معادل editing و editor انگلیسی اختیار شده است. اما در عمل، لفظ editor در صنعت نشر معادل‌های متعدد دارد: ویراستار، مصحح (مصحح متن در تصحیح انتقادی)، ناظر یا دبیر مجموعه، […]
۹۵/۰۹/۰۵

بده بستان زبانی (علی صلح‌جو)

زبان فارسی بسیاری از واژه‌ها و ترکیبات را از زبان عربی، فرانسوی و انگلیسی گرفته است. برخی از این ساختارها نیز احتمالا به علت خویشاوند بودن زبان فارسی با زبان‌های اروپایی از قبل وجود داشته […]
۹۵/۰۹/۰۶

نقطه – ویرگول (قسمت اول)

نقطه – ویرگول که گاه به نام‌هایی مانند نقطه – کاما، نقطه – بند و درنگ – نقطه نیز خوانده می‌شود، معادل فرانسوی Le point virgul، و انگلیسی semi colon است و در عربی نیز […]
۹۵/۰۹/۰۷

نقطه – ویرگول (قسمت دوم)

۴٫ در جملاتی که چند گروه کلمه با هم به وسیله ویرگول به هم مرتبط مرتبط شده‌اند، بین گروه‌ها نقطه – ویرگول می‌آید؛ علی، حسن و محمد؛ رضا، تقی و ساسان؛ صابر، مسعود و سعید؛ […]
۹۵/۰۹/۰۹

دو نقطه (قسمت اول)

این نشانه [ دونقطه ] که در زبان فرانسه Les Deux points، در زبان انگلیسی colon و در زبان عربی با عنوان «النقطتان القائمتان» خوانده می‌شود، از نشانه‌های دووجهی است؛ از یک سو، از جمله […]
۹۵/۰۹/۱۱

دونقطه (قسمت دوم)

[ در مطلب پیش ۵ مورد از کاربردهای دونقطه را توضیح دادیم. این مطلب قسمت دوم و انتهایی کاربرد دونقطه است: ] برای جداکردن اجزای اصلی از فرعی (از راست به چپ)؛ ۲۵:۲ (جلد دوم، […]
۹۵/۰۹/۱۳

کاربرد صحیح کلمه‌ها

به دلیل بی‌توجهی در به کاربردن صحیح کلمه‌ها، برخی کاربردهای ناردست در نگارش متون فارسی رواج یافته است؛ برای اجتناب از تکرار این اشتباه، برخی از واژه‌های مذکور و معنایی که به غلط معادل آنها […]
۹۵/۰۹/۱۵

گذاشتن، گزاردن، تنوین

گاهی مشتقات مصدر گذاشتن و گزاردن با هم اشتباه می‌شود؛ بنابراین باید توجه داشت که کلمه‌هایی مانند قانون‌گذار، بنیان‌گذار و نشانه‌گذار که از مصدر«گذاشتن» به معنی «وضع کردن و نهادن» مشتق شده‌اند، یا کلمه‌هایی مانند […]